Kort

Minister: TU Delft mag vrouwen niet voortrekken bij opleidingen

De instroom van vrouwelijke studenten bij de bacheloropleiding luchtvaart- en ruimtevaarttechniek ligt al jaren rond de twintig procent. Volgens de TU Delft zou een groter aandeel vrouwen goed zijn voor het ‘studieklimaat’: de huidige studentes zouden regelmatig te maken krijgen met vooroordelen en seksistische grapjes.

De universiteit klopte daarom aan bij het College voor de Rechten van de Mens: mag de instelling 30 procent van de plaatsen voor vrouwen reserveren?

Het College vond het een goed idee en adviseerde de minister van Onderwijs de mogelijkheden te onderzoeken.

Maar onderwijsminister Rianne Letschert gaat dat niet doen, laat ze weten aan de Volkskrant. De minister vreest voor een domino-effect: dan krijg je eindeloze discussies over voorkeursbeleid. De krant noemt bijvoorbeeld het tekort aan mannen bij mondzorgkunde.

De universiteit probeerde twee jaar geleden al een voorkeursbeleid in te voeren, maar werd toen teruggefloten door de Inspectie van Onderwijs.

HOP, Naomi Bergshoef

1,5 miljoen voor onderzoek bij Proactieve Zorg

Het lectoraat Proactieve Zorg ontvangt 1,5 miljoen euro subsidie voor de komende vier jaar, blijkt uit een bericht op EENHU.

Het geld is bestemd voor twee verschillende onderzoekslijnen. De eerste gaat over de vraag hoe verpleegkundigen op de spoedeisende hulp mensen met psychische ontregeling beter kunnen herkennen en hierop passende zorg kunnen bieden. Eerder ontwikkelde de HU hiervoor een methode, die ze nu verder in de praktijk kunnen invoeren. Dat gebeurt op vijf locaties voor spoedeisende hulp. Het onderzoek brengt voor het eerst in kaart hoe vaak psychische ontregeling op de SEH voorkomt.

De andere onderzoekslijn heet SelfCare@Home en richt zich op thuiswonende ouderen die leven met meerdere chronische aandoeningen. De vraag staat centraal hoe zelfzorgondersteuning beter kan aansluiten bij wat ouderen zelf belangrijk vinden, zodat zij langer zelfstandig blijven. Het gaat daarbij om digitale en hybride vormen van zelfzorgondersteuning.

De subsidie komt uit het ZonMw-programma Verpleging en Verzorging

RTL: Meer dan de helft van de masterscripties bevat teksten van AI

RTL Nieuws analyseerde honderden masterscripties van twaalf universiteiten. Daaruit blijkt dat bijna zestig procent van de masterscripties in elk geval deels is geschreven door een chatbot.

Bij 59 procent ging het om sporen van generatieve AI. Bij 14 procent kwam meer dan de helft van de tekst van een chatbot en bij zes procent leek de scriptie zelfs vrijwel volledig door AI te zijn geschreven.

Het Amsterdamse universiteitsblad Folia kwam vorige week met een vergelijkbaar onderzoek. Bij 48 van de 50 bachelorscripties bleek een deel door AI geschreven te zijn.

Onderwijsminister Rianne Letschert spreekt van fraude wanneer een student een scriptie volledig door AI laat maken. Volgens haar moeten instellingen kijken of ze daar wel voldoende op controleren.

Bij het onderzoek zijn overigens niet de volledige scripties geanalyseerd. RTL scande steeds drieduizend woorden, schrijft de nieuwsorganisatie. Masterscripties tellen doorgaans tussen de tien- en twintigduizend woorden.

HOP, Naomi Bergshoeff

UvA moet student met functiebeperking digitale wettenbundel toestaan

De Universiteit van Amsterdam (UvA) heeft een rechtenstudent met een functiebeperking ten onrechte geweigerd een digitale wettenbundel te gebruiken bij tentamens. Dat oordeelt de Raad van State.

De bachelorstudent heeft een visueel-motorische functiebeperking, waardoor hij informatie die niet gesproken wordt aangeboden, moeilijker kan verwerken. Hij vroeg om voorleessoftware, een digitale wettenbundel en extra tentamentijd.

Het College van Beroep voor de Examens (CBE) vond dat de student wel recht had op voorleessoftware, maar niet op een digitale wettenbundel. Het gebruik van papieren wettenbundels zou een belangrijk onderdeel van de studie zijn. Ook zou een digitale versie hem een voordeel geven tegenover medestudenten.

De Raad van State gaat daar niet in mee. Uit verklaringen van zijn huisarts en een GZ-psycholoog blijkt welke belemmeringen hij ervaart. De digitale wettenbundel stelt hem juist in staat op gelijke voet met anderen tentamens te maken. De examencommissie moet daarom een nieuw besluit nemen en het gebruik van de digitale wettenbundel toestaan.

Renovatieplan voor ‘betonkolos’ Van Unnikgebouw

Eindelijk liggen er concrete tekeningen voor het van Unnikgebouw, de betonkolos die al jaren in de stijgers staat, mede vanwege de langdurige en ingewikkelde asbestsanering.

In dit renovatieplan van architectenbureau Mecanoo komt grand café The Basket terug, plus het basketbalveldje op het dak ervan. Een uitbouw met veel hout en glas plus een voorgevel met lamellen van hout geven het gebouw een warmere en meer eigentijdse uitstraling. De huidige architect zegt daarover tegen DUB: ‘Misschien dat mensen het gebouw lelijk vinden, maar ik zie er ook een bepaalde, brutalistische schoonheid in.’

In het gebouw komen ruimtes voor onderwijs en onderzoek, om te overleggen, studeren en te bellen. In het plan gaat het om zo’n 5000 zitplaatsen, met gedeelde werkplekken, gericht op flexibel werken.

De universiteit kan nu een omgevingsvergunning gaan aanvragen bij de gemeente. De planning is dat in het derde kwartaal van 2027 de bouw van start gaat en in 2030 zal zijn afgerond.

Staking in streekvervoer: toetsen aan de HU gaan gewoon door

Bij de staking in het streekvervoer op woensdag 14 oktober gaan onderwijs en toetsing bij de HU in principe gewoon door. De HU vraagt studenten en medewerkers te proberen alternatief vervoer te vinden om naar de HU te komen.

Als het een student niet lukt om bij een toets aanwezig te zijn, dan kan deze bij de examencommissie een beroep doen op overmacht. Deze commissie kijkt per geval of een student recht heeft op een extra kans.

Volgens RTV Utrecht wordt woensdagochtend pas duidelijk welke bussen er wel rijden. Transdev probeert de tram te laten rijden, maar dat hangt af van hoeveel chauffeurs werkelijk gaan staken. Het advies is om de reisplanner kort voor vertrek te checken.

De staking is afgekondigd door vakbonden CNV en FNV. Volgens hen willen de werkgevers nóg korter van tevoren roosterwijzigingen kunnen doorvoeren. Het is een van de verslechteringen in het werkgeversbod. De bonden streven naar hoger loon, minder werkdruk en een betere ouderenregeling.

Kennisinstellingen willen geen zuinige Nederlandse koers in Europa

In de nieuwe meerjarenbegroting van 2028 tot 2034 wil de Europese Commissie het complete EU-budget verdubbelen. De kennissector is daarover enthousiast, want dat zxou leiden tot een flinke groei van het wetenschapsprogramma Horizon: van 93 naar 175 miljard euro.

Maar de Nederlandse regering wil juist een kleinere EU-begroting. En daar maken kennisorganisaties zich zorgen om. In een brief aan de premier en de minister van Financiën pleiten universiteiten, hogescholen, universitair medisch centra, de KNAW, NWO en studentenorganisatie ISO daarom niet voor een kleinere, maar een ‘slimme’ EU-begroting.

Bij de huidige geopolitieke spanningen vinden deze partijen het ‘uiterst onverstandig om te bezuinigen op Horizon Europe’. Daarbij krijgen Nederlandse wetenschappers relatief veel geld van de EU.

Dinsdag debatteert de Tweede Kamer over de Nederlandse inzet. Donderdag en vrijdag volgt een EU-top in Brussel. Daar moeten de regeringsleiders het onderling eens worden over de meerjarenbegroting.

Bron: HOP

Nobelprijs voor onderzoek naar stabilisering van de economie

De Amerikanen Robert E. Hall en Michael Woodford krijgen de Nobelprijs voor de economische wetenschappen voor hun onderzoek naar economische stabiliteit.

Hoe kan de overheid een recessie voorkomen en werkloosheid en inflatie bestrijden? Hall en Woodford onderzochten hoe keuzes van huishoudens en bedrijven de economie beïnvloeden.

Hun werk bouwt voort op de ideeën van econoom John Maynard Keynes, die stelde dat de overheid tijdens een recessie juist meer moet uitgeven en in economisch goede tijden moet bezuinigen.

Hall liet in 1978 zien dat uitgaven afhangen van verwachtingen over de toekomst. Optimisme stimuleert consumenten om geld uit te geven, terwijl onzekerheid hen juist terughoudend maakt. Woodford werkte deze inzichten verder uit in economische modellen. Die bieden centrale banken handvatten om de economie bij te sturen.

De winnaars legden zo de basis voor een nieuwe keynesiaanse macro-economie, waarin economische ontwikkelingen worden verklaard vanuit keuzes van huishoudens en bedrijven.

De prijs bedraagt dit jaar twaalf miljoen Zweedse kronen, ruim een miljoen euro. Officieel is het geen Nobelprijs, maar een prijs van de Zweedse centrale bank ter nagedachtenis aan Alfred Nobel.

Utrechtse onderzoekers: ‘Ban de docent-influencers’

Het is tijd dat we afscheid nemen van de docent-influencers. Dat betogen drie onderzoekers van Universiteit Utrecht in een opiniestuk in Trouw. Een van hen, Saro Lozano Parra, is daarnaast postdoc binnen het HU-lectoraat Curriculumvraagstukken Funderend Onderwijs.

Aanleiding is het aangekondigde mobieltjes-verbod op middelbare scholen. Dat werkt niet als er docent-influencers voor de klas staan, stellen de onderzoekers. In een eigen onderzoek interviewden ze een aantal docent-influencers en analyseerden ze hun video’s. Bekende influencers zijn juf Iris (300.000 volgers op Tiktok) en meester Jesper (bijna een miljoen Tiktok-volgers). Daarbij zijn er allerlei variaties tussen de influencers. Zo delen sommigen vooral tips voor andere docenten, maar maken anderen soms content van ‘echte’ lesinteracties met de hele klas – ook omdat leerlingen in beeld voor meer volgers zorgen.

Deze influencers, zo constateren de drie onderzoekers, ‘laten zich meeslepen door likes, views en commerciële deals.’ Hun conclusie: ‘Ban docent-influencers uit de klas en verwijder ze van het schoolplein.’
Hun stelligheid is mede gebaseerd

Demonstratie voor verplichte stagevergoeding: minister Letschert was erbij

Bij de Tweede Kamer demonstreerden jongerenorganisaties donderdag voor een stagevergoeding. Ze vinden dat er een minimumbedrag in de wet moet komen.

Eerder heeft minister van Onderwijs Rianne Letschert gezegd dat ze werkgevers gaat verplichten stagiairs te betalen, maar ze wil geen bedragen in de wet opnemen. Er is dus een kans dat sommige stagiairs alsnog bijna niets gaan krijgen.

Een minimumbedrag zou kleine bedrijven ervan weerhouden om stageplekken aan te bieden, vreest de minister. Als er daardoor stageplaatsen verdwijnen, dan belanden we volgens haar van de regen in de drup.

Studentenorganisaties kijken daar anders tegenaan. Ze noemden elk bedrag onder de duizend euro per maand ‘een belediging’, als iemand fulltime stageloopt.

Minister Letschert kwam zelf ook bij de demonstratie kijken. Daarbij zei ze: ‘Als er straks allemaal symbolische stagevergoedingen van tien euro langskomen, dan word ik voor de gek gehouden. Daar houd ik niet van. En dan kunnen we alsnog een minimumbedrag kiezen.’

HOP, Olmo Linthorst

Samenscholingsverbod in Luik na heftige onderwijsprotesten

In Luik is vanmorgen een samenscholingsverbod ingegaan na uit de hand gelopen onderwijsprotesten. Het is nu verboden om met meer dan drie personen op straat te lopen. Dat meldt de NOS.

In België wordt al dagen geprotesteerd tegen geplande bezuinigingen op het onderwijs. Dinsdag trokken tientallen actievoerders langs middelbare scholen in Luik. Ze sloegen ramen in en staken vuilnisbakken in brand. De politie dreef de groep uiteen. Ook werden winkels eerder gesloten en vonden vernielingen en plunderingen plaats.

Volgens de politie neemt het geweld in de stad toe. Gisteren werden meer dan vijftig mensen opgepakt en raakten meerdere agenten gewond. Burgemeester Demeyer heeft het verbod ingesteld tot 16 oktober 23.00 uur. Gezinnen, politie en hulpdiensten zijn uitgezonderd.

Minister Quintin zegt dat de Antifa-beweging de onrust aanwakkert. Volgens hem worden jongeren door volwassenen gemanipuleerd. De protesten zijn deels overgewaaid uit Frankrijk, waar scholieren eveneens demonstreren tegen problemen in het onderwijs.

Nobelprijs scheikunde voor grip op ‘spiegelbeelden’ van moleculen

De Nobelprijs voor de scheikunde gaat naar de Fransman Henri Kagan en de Japanner Kenso Soai. Zij ontdekten hoe je één variant van een organisch molecuul kunt maken, zonder het ‘ongewenste spiegelbeeld‘.

Zoals een linkerhand het spiegelbeeld is van een rechterhand, bestaan sommige moleculen in twee varianten. Ons lichaam gebruikt bijvoorbeeld van aminozuren meestal maar één variant.

Kagan liet in 1986 zien dat katalysatoren ervoor kunnen zorgen dat vooral één variant ontstaat. In 2003 zette Soai een belangrijke vervolgstap: hij ontdekte dat een kleine voorsprong van één variant ervoor kan zorgen dat die uiteindelijk de spiegelbeeldvariant verdringt.

De ontdekking is belangrijk voor onder meer de ontwikkeling van medicijnen. Van sommige moleculen kan het spiegelbeeld schadelijk zijn.

De Nobelprijs bedraagt dit jaar 12 miljoen Zweedse kronen, ruim één miljoen euro. De winnaars delen het bedrag.

HOP, Bas Belleman