Bureaucratie is een organisatiestructuur waarbij procedures, veel regels, een strakke hiërarchie en een grote verdeling van taken een organisatie (met name de ambtenarij) bijzonder log en daarmee vaak ineffectief maken.
Het voordeel van een bureaucratie is dat iedereen volgens dezelfde regels en procedures wordt behandeld, zodat er gelijkheid ontstaat. Voornamelijk overheidsinstanties zijn gevoeliger voor bureaucratisme vanwege dit gelijkheidsideaal. Wanneer er te veel aan deze regels en procedures vastgehouden wordt klinkt de klacht dat een bureaucratische organisatie onpersoonlijk wordt en het erg lang duurt om iets te regelen: ‘We zijn al zo'n negen maanden bezig om onze columnisten die voor Trajectum schrijven, betaald te krijgen, tot op heden zonder resultaat.’ Het duurt lang voordat mensen worden geholpen of voordat een bepaalde dienst is verleend en bij klachten worden verantwoordelijkheden gemakkelijk afgeschoven op andere werknemers binnen de organisatie. Wanneer regels voorrang hebben op de menselijke benadering heeft dat doorgaans ook zijn weerslag op het personeel van een bureaucratische organisatie. De motivatie om een effectieve oplossing voor iemand te zoeken ontbreekt.
Serieus? Als je echt na 9 maanden je mensen niet betaald kan krijgen heet dat niet bureaucratie, maar stompzinnigheid en falen van de organisatie. Volgens mij is de zoektocht naar een professionele organisatie? Die ontstaat niet door rigide vasthouden aan dezelfde regels voor iedereen, maar door flexibiliteit, initiatief en gedrevenheid stimuleren.
Gelijke regels voor iedereen is prima als iedereen gelijk is. Gaan we dan niet voorbij aan dat juist de verscheidenheid de meerwaarde biedt in een organisatie? Maar ja, misschien is het hanteerbaarder in een grote organisatie om te zorgen dat iedereen hetzelfde doet en reageert. Beetje een zombieland, kan je leuke columns over schrijven. Maar ja, daarvoor krijg je toch niet betaald…