Kort

Nijmeegse student (23) krijgt zes jaar cel voor verkrachting

Een 23-jarige student van de Radboud Universiteit in Nijmegen is veroordeeld tot zes jaar gevangenisstraf voor het verkrachten van vier medestudenten. Ook moet hij 21.000 euro schadevergoeding betalen.

Volgens universiteitsblad Vox meldden zeventien vrouwen seksueel grensoverschrijdend gedrag. Vijf deden aangifte; twee recente zaken worden nog onderzocht. De rechtbank achtte vier verkrachtingen bewezen en oordeelde dat de student ernstig inbreuk maakte op de lichamelijke en geestelijke integriteit van de slachtoffers.

De man benaderde vrouwen via het uitgaansleven en datingapps en nam hen mee naar zijn studentenkamer. Daar gebruikte hij geweld, onder meer door slachtoffers bij de keel te grijpen en tot seksuele handelingen te dwingen. In 2025 werd hij gearresteerd.

Van één verkrachtingszaak werd hij vrijgesproken wegens gebrek aan bewijs. De rechtbank hield rekening met zijn autismespectrumstoornis en narcistische persoonlijkheidstrekken, maar vond een celstraf passend. Naast de gevangenisstraf krijgt hij maatregelen opgelegd om herhaling te voorkomen.

Universiteiten en overheid slaan handen ineen voor digitale autonomie

Universiteiten en het Rijk gaan samenwerken om de afhankelijkheid van Amerikaanse techbedrijven te verkleinen. In een intentieverklaring spraken zij af te werken aan de digitale soevereiniteit van Nederland.

Volgens hoogleraar José van Dijck staat de academische vrijheid onder druk door de grote afhankelijkheid van bedrijven als Microsoft. Minder afhankelijk worden is volgens haar noodzakelijk, maar zal geld kosten. De overstap naar alternatieve software is duur, vraagt extra IT-personeel en kan ten koste gaan van het gebruiksgemak.

UNL-voorzitter Caspar van den Berg benadrukte dat universiteiten hierbij een voortrekkersrol willen spelen. De sector werkt al aan digitale autonomie via initiatieven en alternatieven van onder meer SURF.

Tijdens de bijeenkomst kreeg staatssecretaris Digitale Economie en Soevereiniteit Willemijn Aerdts applaus voor haar besluit de verkoop van DigiD-leverancier Solvinity aan een Amerikaans bedrijf te blokkeren. Zij steunt de pioniersrol van universiteiten, maar waarschuwt dat het verminderen van de afhankelijkheid van big tech een langdurig en complex proces zal zijn.

HU neemt geen extra maatregelen tegen de hitte

Het college van bestuur neemt geen extra maatregelen vanwege het warme weer. Op medewerkersplatform ÉÉNHU schrijft de hogeschool dat opleidingen en locaties zelf mogen beslissen of aanpassingen nodig zijn, bijvoorbeeld in roosters, activiteiten of bijeenkomsten. Of opleidingen daadwerkelijk maatregelen hebben genomen, weet de woordvoerder niet.

De HU geeft wel enkele tips om met de hitte om te gaan. Zo wordt geadviseerd om voldoende water mee te nemen, regelmatig te drinken en jezelf te beschermen tegen de zon met zonnebrand, een pet of door de schaduw op te zoeken. Ook wordt gevraagd extra te letten op kwetsbare medestudenten en collega’s. Daarnaast moeten studenten en medewerkers waar mogelijk extra pauzes nemen en rustmomenten inplannen. En ze worden geacht de berichten van hun opleiding of locatie in de gaten voor eventuele hittemaatregelen.

In Utrecht geldt momenteel code oranje. De hitte houdt tot het weekend aan.

Kazachstan gaat meedoen met Erasmus+ en Horizon Europe

De EU wil de samenwerking met Kazachstan op het gebied van wetenschap en onderzoek versterken. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen maakte maandag bekend dat het land waarschijnlijk zal toetreden tot zowel het onderzoeksprogramma Horizon Europe als het uitwisselingsprogramma Erasmus+.

Horizon Europe is inmiddels een wereldwijd programma: in de afgelopen vijf jaar sloten veertien niet-EU-landen zich aan. Eerder deze maand bereikte de EU ook een akkoord met Australië.

Kazachstan, een Centraal-Aziatisch land met circa 21 miljoen inwoners, kent beperkingen op het gebied van academische vrijheid. Volgens de Academic Freedom Index scoort het land 0,33 op een schaal van 0 tot 1, tegenover 0,76 voor Nederland. Onderzoekers hebben minder vrijheid in hun onderzoek, onderwijs en publieke uitingen.

Ondanks deze zorgen ziet de EU politieke hervormingen in het land als een positieve ontwikkeling. En de mogelijke toetreding past in een bredere Europese strategie: ook landen als India en Egypte nemen deel aan Europese kennisprogramma’s.

22 van de 319 ERC-beurzen voor Nederlandse topwetenschappers

De Europese Onderzoeksraad (ERC) kent 22 van de 319 Advanced Grants van maximaal 2,5 miljoen euro toe aan onderzoekers van Nederlandse kennisinstellingen.

In totaal verdeelde de ERC dit jaar 840 miljoen euro, ruim 100 miljoen meer dan vorig jaar. Daarmee zijn 319 beurzen toegekend uit 3.329 aanvragen, goed voor een slagingspercentage van 9,6 procent.

Nederland staat met 22 beurzen op de zesde plaats in Europa, na het Verenigd Koninkrijk (62), Duitsland (46) en Zwitserland (32). Vorig jaar kreeg Nederland nog 24 beurzen. De ERC ziet de concurrentie toenemen door het sterk gestegen aantal aanvragen, waardoor de druk op de beoordelingsprocedure groeit.

Van de 319 laureaten zijn er 81 vrouw (25 procent), tegenover 237 mannen; één laureaat is non-binair.

De 22 Nederlandse beurzen gingen onder meer naar TU Delft (3), TU Eindhoven (3), Erasmus UMC (3), Universiteit Utrecht (2), Universiteit Twente (2) en KNAW (2). Daarnaast ontvingen ook zeven andere Nederlandse kennisinstellingen elk één Advanced Grant.

Toekomst kantine Padualaan 97 onzeker

De kantine van Vitam op Padualaan 97 staat op losse schroeven. Hij blijft in ieder geval open tot de geplande start van het groot onderhoud aan het gebouw, die voorlopig voor de zomer van 2027 is gepland.

Daarna verandert de horecavoorziening. De ruimte wordt vernieuwd, verduurzaamd en kleiner gemaakt om plaats te maken voor extra onderwijsvoorzieningen.

Wie de kantine na de verbouwing gaat exploiteren, is nog niet bekend. Omdat de huidige overeenkomst met Vitam afloopt, heeft de HU de exploitatie van de vernieuwde horecavoorziening volgens de aanbestedingsregels opnieuw in de markt gezet. Meerdere partijen kunnen zich daarvoor inschrijven. ‘De partij met de beste inschrijving krijgt het nieuwe contract’, laat Tessa Ackers, de manager van Vastgoed & Facilities weten.

De uitkomst van de aanbesteding kan betekenen dat Vitam verdwijnt als exploitant van de locatie. Vaste medewerkers Hüseyin en Moniek krijgen waarschijnlijk andere werkzaamheden, maar kunnen wel bij de HU blijven werken.

Jongeren steeds armer: 54 procent komt moeilijk rond

Jongeren in Nederland komen steeds vaker financieel in de knel, blijkt uit Nibud-onderzoek. Armoede stijgt: 38 procent van de huishoudens zegt moeilijk rond te komen, tegen 32 procent twee jaar eerder.

Vooral jongvolwassenen van 18 tot en met 30 jaar vallen op: daar steeg de groep die moeilijk kan rondkomen van 40 naar 54 procent. Nibud-directeur Mattias Gijsbertsen ziet dat deze leeftijdsgroep structureel kwetsbaarder wordt in 2026.

Van de groep die moeite heeft met rondkomen, zegt 81 procent problemen te hebben met boodschappen, 78 procent met vervoer en inboedel en 77 procent met zorgkosten, die sterk kunnen schommelen. Ook betalingsproblemen nemen toe: 25 procent kon dit jaar rekeningen niet betalen, tegen 17 procent eerder.

Veel huishoudens hebben weinig spaargeld, vaak onder de 2500 euro en soms minder dan 1000 euro. Volgens het Nibud spelen hoge vaste lasten en woningtekort vooral jongeren parten.

Universiteiten krijgen lof voor sectorplannen ondanks bezuinigingen

Universiteiten verdienen een compliment voor hun landelijke samenwerking via de sectorplannen, blijkt uit drie tussentijdse evaluaties. De plannen, goed voor jaarlijks 200 miljoen euro, stimuleren samenwerking tussen universiteiten, zorgen voor een betere taakverdeling en helpen opleidingen en onderzoek overeind te houden.

De evaluatie is opvallend, omdat het vorige kabinet de sectorplannen aanvankelijk wilde schrappen. Hoewel die bezuiniging uiteindelijk niet doorging, kregen universiteiten wel minder geld via andere maatregelen en kampen zij met dalende studentenaantallen.

De evaluatiecommissies adviseren het kabinet daarom de financiering voort te zetten en nieuwe sectorplannen voor te bereiden. Wel noemen zij verbeterpunten. In bèta en techniek bleef de instroom van vrouwelijke wetenschappers achter. Bij geneeskunde zouden ook universiteiten zonder medische faculteit moeten aansluiten. In de sociale en geesteswetenschappen bleef de werkdruk hoog door bezuinigingen, al hielp de samenwerking de gevolgen daarvan deels op te vangen. Minister Rianne Letschert reageert dit najaar op de evaluaties.

Taakstraf en voorwaardelijke celstraf voor oprichter Vrijmoedige Studentenpartij

De oprichter van de extreemrechtse Vrijmoedige Studentenpartij (VSP), Marlon U., is veroordeeld tot 240 uur taakstraf en twee maanden voorwaardelijke celstraf voor mishandeling en discriminatie van een medestudent. VSP-lid Reinout V. krijgt 180 uur taakstraf.

De zaak draait om een incident tijdens een borrel op de campus van de VU Amsterdam in november. Nadat U. en een partijgenoot een nazi-lied zongen, sprak een medestudent hen aan. Die werd vervolgens tegen de grond gewerkt en in zijn gezicht gestompt. Volgens de rechtbank riep U. daarbij dat het slachtoffer, van Egyptische afkomst, zou worden ‘gedeporteerd’ en beledigde hij een omstander met het n-woord.

De rechtbank spreekt van een poging tot zware mishandeling met een discriminatoir motief. Dat het slachtoffer alleen een bloedneus opliep, noemt de rechtbank vooral geluk. Wel woog mee dat U. door de media-aandacht zijn baan verloor en V. mogelijk studievertraging opliep.

Nederlandse universiteiten zakken op wereldranglijst (maar nog steeds hoog)

Elf van de dertien Nederlandse universiteiten zijn gezakt in de QS World University Rankings 2027. Nederland blijft internationaal goed presteren, maar andere landen boeken sneller vooruitgang. Tien jaar geleden stonden nog twaalf Nederlandse universiteiten in de top 200; nu zijn dat er negen.

De TU Delft blijft van de dertien Nederlandse universiteiten de best scorende, op plaats 48 van de 2000. Daarna de UvA. De UU is derde, op plaats 113. De top tien wordt nog steeds gedomineerd door Britse en Amerikaanse universiteiten. Zürich en Singapore doen het ook goed.

QS beoordeelt universiteiten onder meer op academische reputatie, werkgeversoordeel, internationalisering, citaties en duurzaamheid. De academische reputatie van Nederlandse universiteiten steeg, maar werkgevers waarderen ze lager en ook de citatie- en internationaliseringsscores daalden.

Op ranglijsten als die van QS klinkt regelmatig kritiek. Volgens critici vatten ze de kwaliteit van een universiteit te simplistisch samen. Ook universiteitenvereniging UNL noemt zulke ranglijsten discutabel.

Bron: HOP

Strijd om EU geld onderzoek: Nederland wil geen anonimiteit

De Europese Commissie wil het onderzoeksbudget in het volgende meerjarenprogramma fors verhogen. Daardoor laait de discussie op over de verdeling van Horizon Europe-gelden. Nederland behoort tot de grootste ontvangers: universiteiten, hogescholen en bedrijven haalden al circa vijf miljard euro binnen.

Nederland wil dat onderzoeksgeld vooral op basis van ‘excellentie’ wordt verdeeld: de beste voorstellen krijgen financiering. Critici wijzen erop dat landen met veel ervaring in subsidieaanvragen daardoor een voordeel houden, terwijl achterblijvende lidstaten moeilijk kunnen aanhaken.

Om die kloof te verkleinen wil de Europese Commissie vanaf 2028 ruim vijf miljard euro reserveren voor zogenoemde widening countries. Nederland steunt dat, maar vindt dat deze landen zelf ook voldoende moeten investeren in onderzoek.

Opvallend is dat Nederland tegen anonieme subsidieaanvragen is. Een Europese proef, waarbij beoordelaars niet konden zien uit welk land een aanvraag kwam, leverde volgens zowel Nederland als de Commissie geen bewijs op van vooringenomenheid en zorgde vooral voor extra bureaucratie.

Bestuursgebouw UU beklad en vernield, universiteit doet aangifte

Het bestuursgebouw van de Universiteit Utrecht op het Utrecht Science Park is in de nacht van dinsdag op woensdag beklad en vernield, meldt RTV Utrecht. Het gebouw werd besmeurd met rode verf en op de begane grond zijn meerdere ramen gesneuveld. Rond de plek van de vernielingen is een rood-wit lint gespannen.

Volgens de universiteit wordt gewacht met herstelwerkzaamheden omdat de politie een onderzoek gaat starten naar de vernielingen. Bestuursvoorzitter Hans Brug zegt dat de universiteit aangifte gaat doen van de vernielingen.

Burgemeester Sharon Dijksma heeft op sociale media gereageerd. Ze spreekt van een ‘ongelooflijk laffe actie.’

In een anoniem verspreide e-mail claimt een groep die zich “Palestine Action Nederland” noemt, verantwoordelijk te zijn voor de actie. Volgens de verklaring was de vernieling bedoeld om druk uit te oefenen op het college van bestuur om samenwerkingen met ‘zionistische instellingen’ te beëindigen. De groep zegt door te gaan met deze acties zolang de universiteit deze banden niet verbreekt.