Kort

Van 21 tot en met 27 september: Leg je telefoon weg challenge van MIND

Van 21 tot en met 27 september organiseert MIND een Leg je telefoon weg challenge. Een week lang worden deelnemers uitgedaagd hun smartphone maximaal een half uur per dag te gebruiken.

Aan de eerste pilot deden vorig jaar ruim 4.000 mensen mee. Veel deelnemers ervaarden de week als een verademing en merkten dat ze meer mentale rust kregen. Met de challenge wil MIND mensen bewuster laten omgaan met hun smartphone en aandacht vragen voor de psychische effecten van overmatig telefoongebruik.

Deelnemers ontvangen vooraf een gratis werkboek met praktische tips, oefeningen en inspiratie voor een ontspannen challengeweek. De informatie is wetenschappelijk onderbouwd en ontwikkeld in samenwerking met een deskundige van de Universiteit Utrecht.

MIND laat weten dat de challenge extra interessant is voor studenten, die steeds vaker nadenken over hun telefoongebruik. Aanmelden kan via www.wijzijnmind.nl/telefoon-challenge.

HU heeft nieuwe aanpak om leesvaardigheid van studenten te versterken

Hogeschool Utrecht onderzoekt een aanpak waarbij studenten en leerlingen niet alleen oefenen met teksten, maar ook kijken naar hun eigen manier van lezen. Dat kan helpen bij de leesvaardigheid van Nederlandse kinderen die onder druk staat.

In het promotieonderzoek van HU-onderzoeker Corina Breukink bekeken havo- en vwo-leerlingen met behulp van oogbewegingsfilmpjes hoe zij teksten lazen. Zo konden ze zien waar ze lang bleven hangen, teruggingen of juist snel door een tekst gingen. Vervolgens bespraken ze verschillende manieren van lezen en pasten die toe op nieuwe teksten.

De aanpak werd getest in vijftien havo- en vwo-klassen. Volgens Breukink gingen leerlingen die ermee werkten meer vooruit in tekstbegrip dan leerlingen die reguliere leeslessen volgden.

HU gaat de aanpak dit studiejaar verder ontwikkelen met het project LeesKRACHT. Studenten van verschillende lerarenopleidingen oefenen daarbij met complexe teksten uit hun vakgebied. Het doel is dat zij deze teksten beter leren begrijpen en leerlingen later kunnen helpen met lezen.

Ook minister van Onderwijs Rianne Letschert gebruikte AI in toespraak

Niet alleen studenten maken gebruik van chatbots, politici hebben ook ChatGPT ontdekt.

De Volkskrant vond in honderden socialemediaberichten van premier Rob Jetten AI-sporen terug. Nieuwsuur trof vervolgens ook AI aan in speeches van andere politici, zoals die van minister van Defensie Dilan Yesilgöz en staatssecretaris Derk Boswijk.

Ook in een speech van onderwijsminister Rianne Letschert zijn sporen van generatieve AI aangetroffen, meldt Nieuwsuur. Om welke speech het ging, vermeldt de nieuwsredactie niet. Een korte zoektocht door het Hoger Onderwijs Persbureau in zes gepubliceerde toespraken levert wel een duidelijke kanshebber op: een toespraak uit mei, in de aula van de TU Delft, waarin de minister in het Engels over de dilemma’s tussen vrijheid en veiligheid rept.

‘Voor alle speeches van de minister geldt dat ze zelf haar boodschap en woorden bepaalt’, staat in de reactie van het ministerie van Onderwijs. ‘En dat ze altijd geschreven worden door een mens.’

HOP, Naomi Bergshoeff en Olmo Linthorst

Zes genomineerden aan vijf hogescholen voor RAAK-prijs

Hogescholen willen graag over het voetlicht brengen dat ze nuttig onderzoek verrichten waarmee je in de praktijk uit de voeten kunt. Ze hebben er net een nieuwe campagne voor gelanceerd.

De zogeheten RAAK-awards hebben hetzelfde doel. De onderzoeksfinancier van het hbo, regieorgaan SIA, wil met deze prijzen het onderzoek van hogescholen meer bekendheid geven.

Dit jaar zijn er projecten genomineerd van Avans, Hogeschool Rotterdam, Hogeschool Leiden, Van Hall Larenstein, en (twee keer) Fontys.

In totaal wordt er met de awards 45 duizend euro verdeeld: 25 duizend voor de eerste prijs, 10 duizend voor de tweede prijs, vijfduizend voor de derde prijs en nog eens vijfduizend euro voor de publieksprijs. De winnaars worden 26 november bekendgemaakt.

Bron: HOP

RIVM-verhuizing naar USP opnieuw uitgesteld

Het nieuwe RIVM-gebouw op het Utrecht Science Park blijft voorlopig leeg. De verhuizing van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu is opnieuw uitgesteld, omdat er gasgeneratoren nodig zijn om het pand van voldoende stroom te voorzien.

Het gebouw werd afgelopen april opgeleverd, maar kent al jaren vertraging. De nieuwbouw had in 2018 klaar moeten zijn. Onder meer trillingen van de trambaan en problemen met de beveiligingsinstallatie zorgden voor vertraging. De bouwkosten waren in 2024 al 136 miljoen euro hoger dan begroot.

Nu zorgt de overvolle Utrechtse elektriciteitsnet voor nieuwe problemen. Met gasgeneratoren wil het RIVM zelf stroom kunnen opwekken. Ook krijgt het pand een groot batterijpakket, maar daarvan zijn de levertijden langer dan verwacht.

Daarnaast moeten ruimtes worden aangepast aan nieuwe wet- en regelgeving en extra laboratoriumapparatuur. Het is daardoor onzeker wanneer de verhuizing kan beginnen. Dit jaar gaat het in ieder geval niet meer lukken.

Hogescholen en universiteiten moeten hun economische waarde laten zien, vindt Tweede Kamer

Dinsdag stemde de Tweede Kamer voor een motie van D66 en PRO over ‘valorisatie’, de wettelijke taak van hogescholen en universiteiten om hun kennis aan de maatschappij overdragen.

Ze kregen steun van regeringspartijen CDA en VVD en een flinke groep oppositiepartijen van links tot rechts. Universiteitenvereniging UNL vindt het prima. ‘Dit lijkt ons zeker haalbaar.’

Het moet leiden tot een openbaar toegankelijke set ‘kernindicatoren’ voor valorisatie, bijvoorbeeld hoeveel bedrijfjes de kennisinstellingen voortbrengen (spin-offs) en hoeveel geld ze binnenslepen met hun patenten.

Het is niet de eerste keer dat er een poging wordt gedaan. Al in 2012 beloofden hogescholen en universiteiten een set indicatoren te ontwikkelen, maar dat leidde niet tot een landelijk overzicht.

Dit voorjaar verscheen een rapport over de maatschappelijke relevantie van onderzoek: die kon je eigenlijk niet in cijfers vangen. Het is afwachten hoe de instellingen dat met economische valorisatie gaan doen.

HOP, Bas Belleman

Hoogopgeleiden vaker geïnteresseerd in politiek

Zo’n twee derde van de mensen met een bachelordiploma zegt tamelijk of zeer geïnteresseerd te zijn in politieke onderwerpen, meldt statistiekbureau CBS. Bij mensen met een master is dat meer dan driekwart.

Dat is aanzienlijk hoger dan onder mensen met alleen een middelbareschool- of mbo-diploma. In die groep is 54 procent geïnteresseerd in politiek. Onder mensen met alleen basisschool is dit amper 30 procent.

Hoogopgeleiden demonstreren ook vake. Bijna 8 procent van de bachelors deed de afgelopen vijf jaar mee aan een protestactie. Onder mensen met een master is dat 12 procent. Daarmee demonstreren zij bijna drie keer zo vaak als mensen met een middelbare school- of mbo-diploma. Hoogopgeleiden zijn bovendien vaker aangesloten bij een politieke partij.

Qua leeftijd: vooral jongeren (15 tot 25 jaar) zijn weinig geïnteresseerd in de politiek. Wel is die interesse de afgelopen jaren iets toegenomen. Ook doet deze groep toch graag mee aan protestacties.

HOP, Naomi Bergshoeff

Universiteit Utrecht komt met eigen chatbot

De Universiteit Utrecht heeft een eigen AI-chatbot gelanceerd, gebaseerd op ChatGPT. Daarmee wil de universiteit haar digitale autonomie versterken. Studenten en medewerkers kunnen er gratis gebruik van maken.

De zogenaamde UU AI-Chat is gebaseerd op betaalde versies van ChatGPT, die krachtiger en betrouwbaarder zijn. Dat schrijft het Utrechtse universiteitsblad DUB. De chatbot draait op servers van de universiteit zelf, die in Europa staan. Gesprekken met de bot blijven dus in de eigen omgeving. De gegevens worden bovendien niet gebruikt om AI-modellen te trainen.

De Universiteit Utrecht is niet de eerste. Zo lanceerde de Universiteit van Amsterdam vorig jaar al de UVA AI Chat. De universiteiten in Tilburg en Rotterdam hebben ook eigen chatbots. Daarnaast is SURF, de ict-coöperatie voor onderwijs en onderzoek, bezig met pilots. Samen met Npuls werkt de organisatie aan de ontwikkeling van EduGenAI, als landelijk platform voor ‘mbo-, hbo- en wo-instellingen ‘voor veilig en verantwoord gebruik van generatieve AI’.

HOP, Naomi Bergshoeff

Campagne: Geld nalaten aan een universiteit? Dat kan!

Dertien universiteitsfondsen beginnen gezamenlijk een campagne om aandacht te vragen voor nalaten aan de wetenschap. Vier jaar geleden al sloegen ze al de handen ineen voor een gezamenlijke donatiecampagne. Die is nu nieuw leven ingeblazen met onder meer radiospotjes en krantenadvertenties.

Mensen denken bij geld nalaten eerder aan goede doelen zoals Artsen Zonder Grenzen. Onderwijs en onderzoek zien ze als overheidstaak. De campagne richt zich daarom vooral op het belang van wetenschappelijk onderzoek.

De meeste nalatenschappen komen nu van mensen die er hebben gestudeerd of gewerkt. Dat kan om tienduizenden euro’s gaan. De Universiteit Utrecht ontving dit jaar 75 duizend euro, voor de botanische tuinen. Vorig jaar ontving de instelling niets. In andere landen vormen nalatenschappen en donaties een veel groter onderdeel van de inkomsten van een universiteit. Harvard ontvangt miljarden.

Deze week komen de fondsen samen om de eerste reactie op de nieuwe campagne te inventariseren. De eerste aanmeldingen zijn al binnen.

HOP, Naomi Bergshoeff

Bangalijst-rechtszaak uitgesteld, teleurstelling bij slachtoffers

In de rechtszaak tegen de vier Utrechtse ‘bangalijst’-verspreiders was voor volgende week een zitting geplaatst, maar die gaat niet door. Dat meldt de rechtbank Midden-Nederland.

Een van de vrouwen die aangifte hebben gedaan, blijkt een ‘naast familielid’ te zijn van een Utrechtse rechtbankmedewerker. Vandaar dat de zaak wordt verplaatst naar de rechtbank Gelderland. Het is nog niet duidelijk wanneer het proces een vervolg krijgt, maar de advocaat van de aangeefster verwacht veel vertraging, zegt ze bij RTV Utrecht. Haar cliënten zijn geschokt door het bericht, zegt ze: ‘Na maanden van voorbereiding hadden de vrouwen gehoopt dat er eindelijk recht zou worden gedaan in deze voor hen pijnlijke zaak.’

De lijst ging vanaf maart 2024 rond op internet en in groepsapps. Dat leidde onder andere tot maatregelen van Hogeschool Utrecht en Universiteit Utrecht tegen de studentenvereniging. Begin dit jaar werden deze laatste sancties opgeheven.

Geen huurbescherming voor student die opzegging accepteerde (en toch niet vertrok)

Een buitenlandse student stemde in met het opzeggen van zijn huurcontract, maar krabbelde na twee jaar terug. Te laat, zegt de rechter in een maandag gepubliceerde uitspraak. De student moet zijn kamer uit.

De huisbaas stuurt de student in 2023 een mail: er zijn klachten over blowen en geluidsoverlast, ze wil het contract opzeggen. Een week later reageert de student: mag hij tenminste tot september 2024 blijven?

De verhuurder gaat akkoord, ze spreken af voor een eindinspectie in augustus. Na deze controle wordt de sleuteloverdracht besproken, maar dan krabbelt de student ineens terug. Mag hij niet gewoon blijven?

De eigenaar weigert en de student begint een procedure. Hij wist niet dat hij huurbescherming had en heeft nooit de intentie gehad om de opzegging te accepteren, claimt hij. Maar de kantonrechter gaat er niet in mee. Hij heeft genoeg tijd gehad en de verhuurder hoefde als ‘amateur-verhuurder’ de student niet nog actiever op zijn rechten te wijzen.

HOP, Olmo Linthorst

Start forse HU-marketingcampagne voor meer bekendheid van deeltijdopleidingen

Sinds half augustus draait de marketingcampagne om de bekendheid van het HU-onderwijs voor professionals te vergroten. Veel werkenden kennen Hogeschool Utrecht van de voltijdopleidingen, terwijl het uitgebreide scholingsaanbod voor werkenden minder bekend is.

De campagne past bij de strategie van Hogeschool Utrecht om te groeien in onderwijs voor professionals (ovp), staat op intranet EENHU. Advertenties helpen daarbij, met de tekst: ‘Jezelf verder ontwikkelen naast je baan en drukke leven? Ga ervoor!’

De nieuwe advertenties zijn te zien op Youtube, Instagram, Facebook en sites van onder meer RTV Utrecht, De Utrechtse Internet Courant en de Telegraaf. De advertenties worden getoond aan specifieke doelgroepen, bijvoorbeeld professionals binnen een straal van 50 km van Utrecht en Amersfoort. Daardoor proberen ze zo goed mogelijk de juiste doelgroep te bereiken. 

De landingspagina’s zijn van de deeltijd bachelors en deeltijd masters. Tegelijk is ook de open avond campagne voor professionals sinds eind augustus live.