Het aantal Amerikaanse wetenschappers dat een Europese onderzoeksbeurs aanvraagt, is in een jaar tijd sterk gestegen. Volgens de Europese Onderzoeksraad (ERC) zijn de aanvragen voor ‘advanced grants’ voor topwetenschappers zelfs vervijfvoudigd. Het aantal steeg van 23 naar 114. Ook bij beurzen voor jonge en meer ervaren onderzoekers nam het aantal aanvragen flink toe.
Om internationaal talent aan te trekken, biedt de ERC extra steun aan onderzoekers van buiten de EU. Zij kunnen bovenop een gewone beurs tot twee miljoen euro krijgen. Dat geld is bedoeld voor het opzetten van een laboratorium of onderzoeksteam in Europa. De regeling geldt wereldwijd, maar richt zich vooral op Amerikaanse onderzoekers.
De stijging hangt samen met zorgen over de academische vrijheid in de Verenigde Staten onder president Donald Trump. Vooral onderzoek naar diversiteit, gelijkheid en inclusie staat onder druk. Daardoor overwegen meer wetenschappers hun werk in Europa voort te zetten.
De Europese Commissie wil deze ontwikkeling versterken met een nieuwe ‘super grant’ van zeven miljoen euro voor zeven jaar onderzoek. Ook Nederland trekt 50 miljoen euro uit voor bedreigde wetenschappers via het Tulp Fonds.
