Muziek, dans en regenboogkleuren vullen zaterdag 6 juni de Utrechtse binnenstad tijdens de Utrecht Canal Pride. Ook dit jaar varen Hogeschool Utrecht, Universiteit Utrecht en het Universitair Medisch Centrum Utrecht samen mee in een boot. Met het thema ‘United by U’ trekken ze door de Singel en Oude Gracht. Maar voor de mensen aan boord draait het niet alleen om feestvieren.
Elk jaar wanneer Kristel Runhaar op haar fiets op weg is naar Pride, heeft ze hetzelfde gevoel. Overal kleur, blije mensen, boten die klaarliggen om door de grachten te varen. ‘We mogen er niet alleen zijn, maar worden ook nog gevierd’, vertelt ze. De vierdejaars SJD-student aan de HU en haar medebestuurslid Eveline Boter kijken uit naar het moment dat ze dansend op de vloot staan.
Dat gevoel heeft de 22-jarige niet het hele jaar door. Daarom zet ze zich als bestuurslid van de GSA wekelijks in voor een veilige omgeving op de HU. Ook zijzelf had er ooit belang bij. ‘Nooit voelde ik de behoefte om uit te komen voor mijn seksualiteit’, vertelt ze. ‘Totdat een begeleider me vertelde dat ze bi was. Die zichtbaarheid en openheid waren zo belangrijk. Hierdoor realiseerde ik me dat ik me hier kan uiten zoals ik ben.’
Daarom is de aanwezigheid op de boot tijdens Pride volgens haar ook zo belangrijk. ‘Een student die langs de kant staat en denkt: hé, de HU draagt uit dat iedereen er mag zijn – dat wil je zien om je geaccepteerd te voelen.’ Eveline Boter (34), docent en medebestuurslid van de GSA, sluit zich daarbij aan: ‘Het is belangrijk dat de HU als organisatie achter ons staat. Pas dan voelen we ons geaccepteerd.’
Maar hoe zit het binnen de muren van de HU zelf? Volgens Kristel is het nodig dat de omgeving adequaat reageert op nare opmerkingen tegen queerpersonen. ‘Als iemand roept: “Hé homo!” en je zegt daar niks van, dan normaliseer je het. Alsof het door de beugel kan’, vertelt Runhaar. De GSA geeft daarom trainingen aan docenten om hen hierbij te helpen.
Want opmerkingen als deze – hoe klein ook – kunnen hard aankomen. Dat merkte Kristel zelf in haar werk als crossfit-trainer. ‘Bij een wedstrijd werd gevraagd om het geslacht bij geboorte op te geven.’ Verbaasd wist ze even niet meer wat ze ermee aan moest. Ze is zelf cisgender (sekse komt overeen met gender bij geboorte), maar kent ook mensen bij wie dit niet het geval is. ‘Waar gaan we heen met de wereld, als transpersonen niet meer worden gezien als mens?
De GSA (Gender- and Sexuality Alliance) van Hogeschool Utrecht bestaat sinds 2019 en wil een veilige plek bieden voor studenten en medewerkers uit de queer-gemeenschap. De organisatie zet zich in voor zichtbaarheid en inclusiviteit binnen de HU, door activiteiten te organiseren rondom themadagen en trainingen te geven aan medewerkers. Studenten en medewerkers die te maken krijgen met discriminatie of ongewenst gedrag kunnen terecht bij het meldpunt van de HU.
Iets anders waar Eveline docenten en studenten op wil wijzen: zichtbare acceptatie. Kleine gebaren waarmee je kenbaar maakt: bij mij ben je veilig. ‘Denk aan een button met een regenboog erop, of je voornaamwoorden in je e-mailhandtekening’, zegt ze. Kristel knikt instemmend: ‘Dat laat bewustzijn zien. Ik word altijd heel blij als ik zoiets zie.’
Regelmatig krijgen ze de opmerking dat de hogeschool te links zou zijn – en de vraag of al die aandacht wel nodig is. Dat omdat er op het Science Park regenboogvlaggen hangen en de HU meevaart op de Pride. Voor Kristel en Eveline is het antwoord simpel: ja, het is nodig. ‘Kijk naar de situatie in de Verenigde Staten, waar Trump en de zijnen spreken over extreme transgender ideologies in hun terrorismebestrijding. Dat transgender personen en terrorisme in één adem met elkaar genoemd worden, zegt genoeg over het onveilige, giftige, politieke klimaat in de VS voor queers op dit moment. We moeten onze rechten blijven verdedigen én opkomen voor alle queer personen wereldwijd.’
Kleurrijke vuist
Een ‘kleurrijke vuist’ is hoe Eveline de Pride omschrijft. Een combinatie van feest en protest. Kan dat naast elkaar bestaan? ‘Juist! Zichtbare blijdschap is al een protest op zich.’ Ze verwijst naar de vrolijke mensen in vol ornaat, met kleurrijke kostuums en glitters op hun wangen. ‘Dan krijgen voorbijgangers plots het idee: hé, dat zijn ook blije mensen’, voegt Kristel lachend toe, ‘geen monsters.’
Daarom hopen ze dit jaar opnieuw veel contact te maken met mensen langs de kant. ‘Ik hoop heel veel verbinding te zien, liefde, blije mensen.’ Met tachtig man op de boot en een route van ruim twee uur moet dat wel goedkomen. ‘We hebben er zin in.’
