Het bindende studieadvies verdwijnt van Hogeschool Utrecht. Het college van bestuur heeft besloten over te stappen op het dringend studieadvies (dsa). Dat zou moeten leiden tot minder prestatiedruk, meer maatwerk en betere begeleiding van studenten.
Wanneer de overstap ingaat, is nog niet bekend. Het college zegt eerst nog praktische zaken te moeten uitwerken, zoals ICT-aanpassingen en andere ‘contextafhankelijke aandachtspunten’.
De HU was ooit een voorloper op dit dossier. In 2018 was de instelling de eerste waar opleidingen zelf mochten gaan kiezen tussen een bindend studieadvies (bsa) of een dringend studieadvies. Vandaag krijgt iets meer dan de helft van de HU-studenten, 50,2 procent, een dsa.
Waarom kozen scholen ooit voor het bsa?
Twintig jaar geleden leek het zo mooi, het bindend studieadvies. Een middel om studenten sneller duidelijkheid te geven over hun studiekeuze. Wie in het eerste jaar te weinig studiepunten haalde, moest die opleiding staken. Dat zou uitval op de lange termijn voorkomen, studiesucces vergroten en opleidingen stimuleren om hun studenten beter te begeleiden.
De Universiteit Leiden was de eerste die het invoerde, in 1998. Daarna volgden vrijwel alle universiteiten en hogescholen. Waar universiteiten het middel gewoon bleven gebruiken, groeide in het hbo in de afgelopen jaren de twijfel.
bsa schaadt het welzijn van studenten
Het bsa heeft een negatief effect op het welzijn van studenten, concludeerde het RIVM in 2018. Sindsdien klonk er vanuit politiek en onderwijsinstellingen steeds vaker kritiek op. Verschillende ministers probeerden het daarom af te zwakken of helemaal af te schaffen, maar zonder meerderheid in Den Haag lukte dat niet. De huidige onderwijsminister laat het aan onderwijsinstellingen zelf over om te kiezen tussen het bsa of het dsa.
Steeds meer hogescholen nemen afscheid van het systeem. Onder meer Avans Hogeschool, Fontys Hogescholen, Zuyd Hogeschool, Hogeschool Rotterdam en de Hanzehogeschool Groningen versoepelen het beleid of hebben het bsa afgeschaft.
‘bsa heeft geen voordeel’
Nieuw onderzoek gaf de tegenstanders van het bsa dit jaar extra munitie. Promovendus en econoom Sander de Vries onderzocht CBS-gegevens van 700.000 universitaire bachelorstudenten in 351 opleidingen. Hij vergeleek opleidingen met en zonder bindend studieadvies. Zijn conclusie: het bsa levert weinig voordelen op en kent ‘aanzienlijke nadelen’.
Volgens zijn onderzoek studeren studenten niet sneller af door het bsa. Ook voorkomt het systeem langstuderen niet. Wel vallen meer eerstejaars uit, terwijl dat volgens De Vries niet per se zwakkere studenten zijn. Ook vond hij geen duidelijk bewijs dat uitgevallen studenten beter terechtkomen in een andere opleiding.
Keuze van de HU niet verrassend
Binnen de HU werd de koerswijziging eerder al voorzichtig aangekondigd. Tijdens een vergadering van de Hogeschoolraad op 22 april verwees collegebestuurder Gerard van Assem naar de landelijke ontwikkeling richting het dringend studieadvies. ‘Het gaat richting waar we naartoe willen bewegen,’ zei hij toen.
Wat houdt het dringend studieadvies (dsa) in?
Een student krijgt het advies om te stoppen als de resultaten tegenvallen. Anders dan bij een bindend studieadvies mag de student de opleiding toch voortzetten. Het advies is dus dringend, maar niet verplicht.


