‘Ik kom echt niet naar school voor maar twee uur les’

Hoe krijgen we die studenten weer naar de les? Een aanwezigheidsplicht? Beter onderwijs? Of is er zwaarder geschut nodig?

Ernst-Jan Hamel
Foto: Kees Rutten

Onze columnist Ernst-Jan Hamel is docent Journalistiek en beschrijft wat hem opvalt in zijn werk. Vandaag: een halfvolle klas, accepteren we dat? 

‘Hey! Zit jij ook in deze klas joh?’, vraag ik aan Bert als hij het klaslokaal binnenwandelt. Ik zeg het met een wat cynische ondertoon want ik weet allang dat Bert op de klassenlijst staat en afwezig was bij eerdere lessen.

Bert zit in de opleidingscommissie van Journalistiek. Studenten in diezelfde opleidingscommissie vinden dat er van alles mis is aan de tweedejaars cursus waarvan Bert nu eindelijk een van de lessen bezoekt. En toegegeven: er is ook wel wat aan de hand. In veel lessen is bijna de helft van de studenten afwezig, vaak dezelfde helft die het toetsportfolio aan het eind van het blok niet inlevert.

Terwijl Bert een tafeltje zoekt en zijn laptop uitklapt, kan ik het toch niet laten om Bert even door te zagen over zijn afwezigheid bij eerdere lessen. ‘Waar baseren jullie dat oordeel als opleidingscommissie op als je zelf niet eens naar de lessen komt?’

Een wat ongemakkelijk gesprek met Bert volgt. En ik kan niet helemaal duidelijk krijgen wat hij nou vindt schorten aan de cursus. Al proef ik uit zijn verhaal dat hij en andere studenten moeite hebben met de geboden vrijheid. Afwezigheid heeft geen consequenties. Tussentijds versies inleveren is niet verplicht. Het mag wat minder vrijblijvend.

Een week later vergaderen we met docenten over de lage opkomst en slechte beoordeling van de cursus. Mijn mond valt zo nu en dan open van de ontluisterende verhalen van collega-docenten. Een studente zou gezegd dat ze ‘echt niet’ voor een les van twee uur uit Amsterdam komt reizen. Een andere student laat de lessen schieten omdat hij in zijn beleving al goed genoeg heeft leren interviewen in het eerste studiejaar. Om vervolgens een interview van schoolkrantniveau in te leveren.

Hoe krijgen we die studenten weer naar de les? Een aanwezigheidsplicht? Er zijn docenten die zeggen dat de oplossing juist zit in beter onderwijs. Het zou – ik citeer hier collega-columnist Alard Joosten – de taak zijn van docenten  ‘om onderwijs zo aantrekkelijk te maken dat studenten wel willen komen en dat het niet in ze opkomt om afwezig te zijn.’

Een lovenswaardig streven, Alard. Ware het niet dat we als docenten al continu bezig zijn met het aanpassen, vernieuwen en verbeteren van lessen. Soms helpt dat niet. Dan heb je zwaarder geschut nodig. Of vinden we het wel prima als de klas halfleeg is?

Reageer!
Deel via...

Geef een reactie Let bij het reageren op onze spelregels.

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

 

10 reacties

  1. Begin jaren 90 toen alles nog mooier en beter was, had de opleiding Geschiedenis (toen nog op de Archimedeslaan) vrij eenvoudige regels, 1 daarvan was;
    Bij meer dan 2 keer een college of werkgroep missen kon je geen tentamen maken voor dat vak.

    Ook in die jaren 90 hadden studenten al baantjes om rond te kunnen komen, zo ook ondergetekende.
    Maar het missen van een college kwam echt niet in je op.

    Als je het mij vraagt denk ik dat we de afgelopen 20 jaar een beetje zijn doorgeschoten in het faciliteren van studenten. Het onderwijs zal er hierdoor inhoudelijk ook niet beter op zijn geworden.
    Het zal met een reden zijn dat er in vacatureteksten met enige regelmaat wordt gevraagd om een hbo bachelor ‘Oude Stijl’.

  2. De reactie van Mayke vind ik heel treffend. Ik herken het beeld dat zij schetst bij mijn studenten. Het wordt echt tijd dat we gestructureerd studenten gaan bevragen over de effecten van onderwijsinnovatie en de nieuwe roosters. Niet alleen uitgaan van wensdenken, maar hoe pakt het uit in de praktijk. En dat leidt dan wellicht tot nieuwe, beter werkende werk- en toetsvormen, die ook nog passen binnen de randvoorwaarden van geld en uitvoerbaarheid.

    Behalve half lege klassen bij spreekuren, peerfeedback etc. (en goed gevulde klassen bij de meer klassieke werkgroepen inderdaad) is mijn indruk ook dat met de onderwijsinnovatie het aandeel kennis in het curriculum is verminderd. Niet zozeer op papier, wel feitelijk. Logisch ook als er meer tijd wordt besteed aan andere zaken en vaardigheden. Maar is de kennisbasis nog steeds voldoende? @Ernst-Jan, zou je daar niet eens een column aan willen besteden?

    Er wordt te weinig geëvalueerd en mijn indruk is ook dat opleidingscommissies op halve kracht functioneren en te weinig tegendruk kunnen bieden. En met het opheffen van de faculteiten is de tegendruk vanuit de directie wellicht ook verminderd. Er wordt steeds beter geluisterd naar het werkveld, maar nog wel genoeg naar de docenten?

    Misschien dat naarmate we als docenten beter zijn opgeleid om als coach te werken, e.e.a. beter wordt, maar ik vermoed dat een aantal pijnpunten blijft bestaan, niet alles kan worden verklaard als een verschijnsel dat hoort bij de overgangsfase vanwege nieuwe curricula waarin we nu zitten. Ik hoop dat de HSR het geluid in en n.a.v. deze colomn oppikt, het gebeurt niet vaak dat zoveel wordt gereageerd op een artikel in Trajectum.

  3. Als student in het 4de jaar heb ik hier gemixte gevoelens bij. Ik woon 2 uur enkel reizen van de HU af. Dit betekend dat ik 4 uur reis voor een college van 2 uur, dan blijkt, na een uur zijn wij klaar met de stof. De dag er na het zelfde liedje.. Dit demotiveert ontzettend. Daarnaast heb ik een eigen bedrijfje, welke ik naast maar vooral tussen de studie aan werk. Nu maak ik zelf de keuze om iets te missen als ik weet dat ik het op kan vangen. Maar de HU heeft het nog niet zo goed voor elkaar als andere hogescholen waar al de colleges op de zelfde dag of binnen een week nog terug te kijken zijn.

1 2