Columns

Waarom ik de School voor Journalistiek verlaat

Remko van Broekhoven schrijft zijn laatste column voor Trajectum. En dat niet alleen: 'Gisteren heb ik ontslag genomen op de School voor Journalistiek. Ik spring in het diepe en ik zal hier trachten uit te leggen waarom.'

Remko van Broekhoven, docent journalistiek, schreef maandelijks een column voor Trajectum. Dit is zijn laatste column voor ons. 

Gisteren heb ik ontslag genomen op de School voor Journalistiek. Dat was geen gemakkelijke beslissing. Ik studeerde er ooit zelf en ik heb er ruim 22 jaar lesgegeven. En er ligt geen gespreid bedje voor me klaar. Weliswaar geef ik tegenwoordig met veel plezier ook les bij The School of Life: ik heb daar niet het vaste contract en het hoge inkomen die ik had op de HU. Ik spring dus in het diepe, en ik zal hier trachten uit te leggen waarom.

Als ik het in één woord zou moeten vatten, zou ik zeggen: loyaliteit. Trouw aan mijn liefde voor goed onderwijs. Ik mocht dat proberen te geven op een fijne school waar altijd wel wat op aan te merken was, maar waarin kwaliteit werd gewaarborgd door evenzeer journalistieke vaardigheden te ontwikkelen als inhoudelijke kennis en inzicht. Een school ook met ondernemende, onafhankelijke studenten en met docenten die zich onverbloemd uitspraken als het om hun eigen professionaliteit ging, of om de school als geheel.

In de voorbije twintig jaar heb ik bureaucratisering zien oprukken en het gevoel gehad dat steeds vaker financiën, rooster-technische redenen of simpelweg de logica van mensen die zelf niet op de werkvloer stonden, belangrijker bleken dan de ideeën van studenten, docenten of niet-onderwijzend personeel. Ik heb de inhoudelijke verdieping zien verdwijnen die we via talloze keuzevakken, studiereizen of specialisaties koppelden aan journalistiek vakwerk. Ik miste de open discussies die we voorheen voerden in vergaderingen, de eigen schoolkrant of digitale discussieplatforms. Ik zag kortom hoe soms noodzakelijke vernieuwingen werden doorgevoerd, maar we ook heel veel moois verloren dat de SvJ zo bijzonder maakte.

Eind september bereikten we naar mijn idee een ongehoord dieptepunt. Toen kwam de Keuzegids HBO 2018 uit. Daarin werd de School voor Journalistiek met een 2,8 beoordeeld als slechtste van vier journalistieke HBO’s; als gedeeld laatste onder 63 HU-opleidingen; en als een van de drie hekkensluiters onder ruim duizend Nederlandse hoger-beroepsopleidingen. Dat deed pijn, maar het verbaasde me niet. Eind januari schreef ik in mijn Trajectum-column dat ik me grote zorgen maakte over de kwaliteit van het onderwijs op de SvJ, vooral vanwege de wijze waarop het eerste jaar vernieuwd werd. Ik kreeg veel bijval van collega’s en studenten. Ik ontving ook woedende reacties van sommige andere collega’s, een enkele student en mijn management.

In juni werd ik ineens door datzelfde management uit twee nieuwe tweedejaarsvakken gehaald waarvoor ik door collega-docenten was gevraagd en was ingepland. De aangevoerde reden: er waren klachten van niet met name genoemde collega’s, die zich door mijn publicaties onveilig zouden voelen. Ook werd mij door de SvJ-directie duidelijk gemaakt dat ik mij in de toekomst moest onthouden van ‘onzorgvuldige en schadelijke’ uitlatingen. Al met al kreeg ik de indruk dat ik beter mijn kritiek kon inslikken als ik mijn baan zou willen houden.

Inmiddels zeg ik liever zelf mijn baan op dan zo door te gaan. Liever financiële onzekerheid en een lager inkomen dan zeventien jaar mijn pensioen afwachten terwijl ik steen en been klaag bij de koffieautomaat. Liever trots en trouw aan mijn principes dan laf of verbitterd. In iedere gezonde organisatie zijn er drie opties voor wie zich vanuit trouw aan waar die organisatie voor staat, zorgen maakt over wat ze daarmee doet: voice, neglect and exit. Ik heb mijn stem gebruikt, binnen de organisatie voor wie het wilde horen, en naar buiten toe toen dit niet langer effect leek te hebben. Verwaarlozing van mijn werk was geen optie. Dus nu ik mijn stem niet langer kan laten horen zoals ik haar wil gebruiken, wordt het tijd om de uitgang op te zoeken.

Met, laat dat duidelijk zijn, vooral heel veel dankbaarheid naar de studenten, docenten, mediatheekmedewerkers, roosteraars, conciërges, technici, receptionistes, koffiejuffrouwen en managers die al vijftig jaar dit schooltje vormgeven. Wat een fijne lessen heb ik hier mogen geven, wat een kansen heb ik gekregen, wat hebben we soms lastig maar veel vaker prettig kunnen samenwerken…

Dit is de laatste keer dat ik me publiekelijk uitspreek over de School voor Journalistiek. Nadat ik niet langer zwijgen kon en ben gaan spreken, zal ik nu ik gesproken heb, er het zwijgen toe doen. Anderen zijn aan zet.

Advertentie

46 reacties op “Waarom ik de School voor Journalistiek verlaat

  1. Jammer dat dit de organisatie is waar wij in zijn beland. Het is naar mijn mening geen zaak opzichzelf. Het wordt tijd dat er iets wordt gedaan. CvB wordt wakker!

    1. Dat beeld hebben we al jaren , niets nieuws onder de zon. Goed weergegeven door Remco

  2. En nu hopen dat meerderen, niet alleen op de SvJ, maar ook andere opleidingen journalistiek in Nederland hun mond eens opentrekken. Creatief onderwijs gaat langzaam ten onder aan bureaucratie, regeltjesfetisjisten en pennenlikkers.

  3. “Ook werd mij door de SvJ-directie duidelijk gemaakt dat ik mij in de toekomst moest onthouden van ‘onzorgvuldige en schadelijke’ uitlatingen.”

    En dat voor een DIRECTIE op een OPLEIDING voor JOURNALISTIEK #fail

  4. Wat een moedige beslissing. Ik heb jaren geleden les gehad van Remko en die lessen zijn mij altijd bij gebeleven. Iemand met hart voor het vak, dat blijkt ook uit deze keuze.

    1. Inderdaad, Remco was 15 jaar geleden al een van de meest bevlogen en inhoudelijk sterke docenten op de SvJ. Ruud Hoff was het andere onderwijsgenie. Jammer dat de opleiding van wat eens bekent stond als de beste journalistenopleiding van Nederland afgleed naar dit dieptepunt. Voor afgestudeerden betekent dit zowel negatieve merkassociatie op de arbeidsmarkts als persoonlijk verlies. Tevens, een moedige keuze van Remco om conclusies te trekken.

  5. Chapeau voor je dappere en inspirerende besluit Remko
    Veel succes en plezier met je nieuwe job!

  6. Wat ontzettend jammer dat men kritiek niet aan kan en zeker als er zo’n slechte beoordeling van de School voor Journalistiek uitkwam. Sterkte, ZZP’er te worden is niet niets. En pech voor alle jonge journalisten in wording die maar moeten hopen dat hun opleiding voldoende is om verder te komen!

  7. Een moedige stap die niet zomaar gezet wordt. Wat de echte reden is dat dit nodig is maakt nieuwsgierig. Te bedenken valt dat de directie van de opleiding onvoldoende gekwalificeerd is en de kwaliteit onvoldoende heeft weten te waarborgen. Dat maakt in die directie ongetwijfeld chagrijnig en paniekerig. Gevolg is dat de directie schopt naar iemand die met kritiek komt over dat gebrek aan kwaliteit van de opleiding. De boodschapper van het slechte nieuws wordt gestraft.

    Maar waarom is de opleiding zo weggezakt? Waarom wordt die zo slecht beoordeeld? Hoe heeft dat kunnen gebeuren? Dat is de echte reden die op beantwoording wacht. Waar is het mis gegaan? Niet bij Remko van Broekhoven.

    Zijn vertrek is een gevolg, en geen oorzaak. Hopelijk helpt zijn afscheid om de directe van de SvJ bij zinnen te brengen. Dan heeft het zin gehad. Ik ben benieuwd naar hun verklaring. Als ze de kracht voor zelfreflectie hebben.

  8. Dapper en doodzonde om dit soort (ik weet even geen betere benaming) kritische docenten te verliezen. Veel succes ‘in het diepe’.

  9. Vorige week vertelde iemand mij: als mijn overleden oma terug zou komen op aarde, zou ze niets herkennen, behalve… het onderwijs. En daarom juich ik met jou mee voor vernieuwing vanuit het hart. Vanuit het leven dat iedere dag opnieuw ontdekt mag worden.
    Ik heb mijn gevoel voor avontuur ontdekt tijdens de studiereis in Mexico waar jij ons begeleidde. En dat geldt voor een groot aantal studiegenoten die ter plekke, midden in het oerwoud, of bovenop de gigantische vuilnisbelten van de stad, hun starre opvattingen over het leven moesten laten gaan. Inderdaad, een ware ‘School of Life’.

  10. Respect voor Remko’s beslissing – en hopelijk is daarmee de discussie binnen de SvJ niet ten einde gekomen. Open debat zal de opleiding weer naar betere dagen leiden.
    Dank voor de inspirerende samenwerking, in en buiten de mediatheek.

  11. En zachtjes hoor ik mompelen: “Wij zijn Asklepios een haan schuldig”. De geneesheer verdient zijn loon. In jouw geval is de SvJ een echte ‘School of Life’ geweest. Daar zul jij – en wij, jouw leerlingen – zeker van profiteren. Veel succes bij je nieuwe School of Life. We horen graag van je.

  12. Dag Remko, als student heb ik les van je gehad. Je bevlogenheid en kritische blik inspireerde mij. Het is triest om te horen dat diezelfde kritische houding intern niet gewaardeerd wordt. Ik hoop dat je goed terecht komt en dat inderdaad de School voor Journalistiek juist weer een plek wordt waar het kan schuren, juist op die plek.

    Groet Kees Hoogendijk
    (Tegenwoordig verslaggever bij RTV Utrecht)

  13. Natuurlijk zag ik het aankomen maar ik hoopte toch vooral dat anderen zouden opstappen. Wat een verlies voor de school. In de weinige vergaderingen waarin ik je nog meemaakte, verwoordde jij voor mij eigenlijk altijd de kritische toon van weleer. Van toen die eerder de norm was dan uitzondering.

  14. Sterkte Remco , Jammer dat je de HU verlaat! Succes je verdere toekomst maar dat gaat wel goedkomen !

  15. Ik ken de preciese situatie niet. De situatie als soort ken ik echter wel. Inhoudelijk leeg onbenul dat de baas speelt zonder oog voor docenten en studenten. Ik mocht meemaken dat, tijdens een gesprek over mijn grieven, één van de hotemetoten zei: ‘Maar op deze manier zet je je inkomen op het spel’. Nooit heb ik een vergadertafel zo snel verlaten en nooit heb ik me, op het trottoir buiten , zo bevrijd gevoeld.
    Goed gedaan, jongen! En succes verder!

  16. De School voor de Journalistiek zou er goed aan doen docenten aan te trekken die met hun poten heel diep in de verse modder hebben gestaan. Echte journalistiek is een manier van leven en daar zie ik veel te weinig van terug bij leerkrachten en studenten, een enkeling uitgezonderd. Helaas.

    1. Erg mee eens Arnold. Ik begreep laatst van een docent van de SvdJ dat je tegenwoordig titels voor je naam moet hebben om er te doceren.

  17. Iedere voormalig redacteur van Twintig weet dat hij het in vrijheid heel goed gaat redden. De buitenwereld geeft zoveel kansen en zo weinig mensen die je daar vanwege hun onkunde het leven zuur kunnen maken. Kijk maar naar onze kameraad Sauer, Fred met zijn mooie uitgeverij en al die anderen die hun pen laten spreken!

  18. Vorig najaar zag ik mijn dochter kapot gaan aan een experiment op de school voor journalistiek dat net Zo goed ‘de totale verwording’ had kunnen heten. 60 studenten stopten reeds binnen drie maanden. ‘Experiment geslaagd, proefkonijn overleden’ kopte mijn dochter boven een afscheidsbrief aan de school. Mijn klachtenbrief werd niet eens behandeld, en nu sneuvelt ook nog eens een goede vriend aan dezelfde verwording. Moedig Remko, dat je, en terecht, de stutten trekt. En arme ‘achterblijvers’. Mijn 18-jarige dochter klaagde al dat er niemand wakker wilde worden, hopelijk gebeurt dat nu wel.

  19. Wat een enorm gemis en een moedig besluit. Remko’s bevlogen lessen waren voor mij altijd een enorme inspiratiebron toen ik studeerde aan de SvJ. Soms twijfelde ik aan het niveau van de opleiding, aan of het wel zin had om journalistiek te studeren. Het beste medicijn tegen het clichébeeld van de luie ongeïnformeerde journalist, docent en student is bevlogenheid. De passie waarmee Remko ons motiveerde om meer uit onszelf te halen, kritischer te zijn, om verder te kijken, waren voor mij de reden om nieuwe uitdagingen te zoeken binnen de opleiding. Remko, heel erg bedankt.

    Veel succes en plezier bij The School of Life!

  20. Goh Remco, wat is er gebeurd met onze oude school? Kritiek was onmisbaar, hoorde bij het DNA van de opleiding. Dat ging soms wat ver maar ontmoediging kwam niet voor. Integendeel, de opleiding was een onuitputbare bron van inspiratie. Wat is er gebeurd?

    Ik wens je ‘t beste

  21. Bedankt dat je zo eerlijk je mening geeft. Is als buitenstaander altijd vraag: is het rancune, terecht of beiden, maar de reacties eronder helpen wel om een beeld te krijgen hierover. Het delen van deze informatie helpt ons om de schoolorientatie van onze oudste dochter beter te sturen.

  22. Een heel herkenbaar verhaal. Jammer dat een deskundige collega niet anders kan dan vertrekken bij de HU, om met zichzelf in het reine te blijven. Je bent helaas niet de eerste. Een mooie toekomst toegewenst.

  23. Een begrijpelijke keuze en moedig in deze tijd.

    Maar iemand met jouw instelling en kwaliteiten zal altijd iets vinden. Eerst tijd voor bezinning.

    Heel veel succes in de toekomst !

  24. Beste Remco, een goed besluit. Ik heb om vergelijkbare redenen 4 jaar geleden de HU verlaten, en dat heeft me alleen maar goeds gebracht. Ik heb nu een leuke baan bij een andere hogeschool en stel mezelf wel eens de vraag: zou ik dit werk ook als vrijwilliger willen doen na mijn pensioen? Daar kan ik nu volmondig JA op antwoorden. Ook in heb salaris ingeleverd, maar ik heb er veel werkplezier voor teruggekregen. Er is leven na de HU. Veel succes!

  25. Enorm spijtig dat je deze keuze hebt moeten maken. Hopelijk dient het ook een hoger doel en zal men inzien dat kritische geluiden nodig zijn om tot verbeteringen te komen. Zeker een school voor journalistiek moet zich distantiëren van struisvogelpolitiek.
    Jammer genoeg lijkt het een tendens te zijn in het hoger onderwijs dat medewerkers die zich vanuit hun betrokkenheid kritisch uiten de mond gesnoerd wordt.
    Bedankt voor je transparante verhaal.

  26. Ulke Brolsma student 1968 – 1971

    Dat het zover kon komen op nota bene een school voor de journalistiek. Welke journalistiek ?

  27. Zo’n school is er natuurlijk niet om mensen op te leiden. Ik bedoel, àls dat gebeurt dan is dat een mooi toeval, mooi meegenomen. Maar zo’n school is er vooral voor de managers om de volgende stap in hun carrière te zetten. Zij die bepalen wat een school doet bepalen ook waar een school voor dient.

    Dit is de permamente crisis van De Manager: hij moet dingen veranderen en opnieuw veranderen om zichzelf relevant te maken en relevant te houden. Want stel je de situatie nou eens voor waarin alles gewoon goed geregeld is door docenten, medewerkers en studenten. Waar heb je die vervloekte managers dan nog voor nodig? Dan kun je management net zo goed afschaffen. Dus die managers voelen continu de existentiële drang om de situatie altijd maar “te verbeteren” door hem te verslechteren. Waarna we weer de volgende “verbetering” nodig hebben, natuurlijk, en dus weer die manager.

    De “oplossing” die ze vandaag verzinnen schept het probleem voor morgen. De reddende engel is een ontredderende duivel. Reproductie van Mismanagement, zou een marxistisch econoom dat noemen. Wet van Behoud van Wanbeleid, zou een natuurkundige zeggen. Maar zulke wetenschappelijke analyses worden bewust verduisterd. Managers gooien er namelijk een klets mooi jargon tegenaan waardoor hun wanbeleid mooier klinkt, net zo mooi als een “I did it my way” op een mooie begrafenis. Managersjargon waarmee ze de boel omdraaien en de werkvloer verdacht maken: Waaat, wil je geen “verbetering”!? Wil je je studenten ervan weerhouden om “competent” te worden? Wat ben jij nou voor een docent.

    Kameraadschappelijke groet

  28. Remco ,

    Een moedige beslissing maar jammer ,ik wens je heel veel succes.

    Groet,

    Theo

  29. Ha Remko,

    Ik kon je zo nu en dan wel achter het behang plakken. Wat nam jij jezelf serieus zeg. En wat je deed. Nu ik wat ouder ben kan ik dat in een ander perspectief plaatsen en denk ik dat met jou er nog wel wat van die school viel te maken. Nu zie ik het somber in daar. Succes met de dingen die komen gaan!

  30. @chris: dat ‘niks negatiefs mogen zeggen over de school naar buiten toe’ komt van de directie. Op en top modern corporate communicatieschap! En, als niemand iets zegt, is er dus niks aan de hand.

    #but serious: Je kunt inderdaad vertrekken als je je b*k opendoet. Je wilt niet (nee, echt niet) weten hoe en welk apparaat er dan in werking treedt. Net zolang je bent weggewerkt.

    HU vergeet dat het slechts een uitvoerend onderwijsorgaan/ambtenarenapparaat is vanuit de landelijke overheid, betaald uit belastinggelden. En het dus geen eigen bedrijf is dat kost wat kost een goed imago moet hebben, al denkt het bestuur van wel. Deze onderwijstaak uitvoeren lukt dus niet, gezien de belachelijk lage score in de landelijke studiegids. Zelfs van dit treurbericht weet HU een jubelbericht op de eigen website te maken, totaal uit context. Daar trapt toch niemand in?

  31. Remko het ga je goed!
    @Ellen, er zijn zeker andere hogescholen waar het in orde is. Geen management of onnodige -lagen, van ons wordt verwacht -en mag ook verwacht worden- dat we alles zelf doen. En dit lukt, tot grote tevredenheid van klanten en medewerkers (s+d).

    Van Avīci (google that) naar Valhalla.

  32. Studenten, lees dit en neem het ter harte. Op de baricaden voor goed onderwijs. Leer van de geschiedenis. Ik kwam in 1970 op een SvdJ waar de nogal autoritaire directie was opgestapt. Het werden drie inspirerende jaren waarin alles mogelijk was.

  33. Dat wordt afkicken Remco. 22 jaar is ook te lang. 10 jaar is de limit. Dus met een blij gemoed de toekomst tegemoet. Heb je je al georiënteerd op Building? Misschien kun je iets betekenen voor dat concept als zelfstandige. Of eerst een boek schrijven waarin je visie doorbreekt. Of eens kijken wat de nieuwe minister van onderwijs wil. Veel sterkte met de nieuwe koers en blijf wel actief op fb hoop ik!! Goed weekend.

  34. Luis in een kale pels zonder vacht. Inderdaad niet meer zo aantrekkelijk. Ik weet dat jij je altijd optimaal hebt ingezet om studenten te laten nadenken over waar ze mee bezig zijn en er vervolgens naar te handelen. Je haalde de maatschappij naar binnen in de school door mensen van het werkveld naar binnen te halen en dat gedegen voor te bereiden met de studenten. En je trok er zelf met studenten op uit als dat mogelijk was. Ik heb genoten van onze samenwerking en die met andere bevlogen collega´s. Maar het werd op den duur vechten tegen de bierkaai. Het is beter de zinnen te verzetten, al vergt dat een ander soort moed. Omwegen, andere wegen, kunnen soms tot iets heel moois leiden.
    Je ex-collega die schrijft, blijft en geniet van zijn pensioen. Tot gauw.

  35. Beste Remco,

    Op de HU wordt inspraak en een kritische houding van onderop beleden en van bovenaf met het zwaard van Damocles bestreden. Veel succes met je nieuwe leven.

Comments are closed.