Kort

Verkiezingen in de VS: Journalistiekstudenten brengen liveshow op woensdagochtend

Studenten brengen op woensdagochtend 4 november om 09:00 uur een liveshow over de Amerikaanse Midterms-verkiezingen. Een mooi moment voor iedereen die belangstelling heeft voor de politieke staat van de VS.

Voor de show zijn een aantal gasten uitgenodigd, waaronder een Amerika-expert en een voormalig Fox News presentatrice. De gasten gaan in op de uitslag van de Midterms en de invloed ervan op de Amerikaanse economie, de positie van Trump en de gevolgen voor Europa.

Journalistiekstudenten volgden in het verleden vaker de Amerikaanse verkiezingen. Twee jaar geleden meldden ze live vanuit de studio van Stichtse Vecht zo neutraal mogelijk de zege van Trump, en tien jaar geleden deden ze datzelfde, maar dan live vanuit New York.

De talkshow is te zien op het Mediaplein, Heidelberglaan 15.

Kennisveiligheid: mogelijk geen screening voor masterstudenten

Nederlandse hogescholen en universiteiten hebben veel kennis in huis die ook voor andere landen interessant is. Sommige landen proberen deze kennis te stelen om hun eigen regime te versterken. 

In 2022 kondigde toenmalig onderwijsminister Robbert Dijkgraaf daarom een screening aan van onderzoekers en masterstudenten in ‘gevoelige’ vakgebieden. Maar universiteiten vreesden dat het Nederland minder aantrekkelijk zou maken voor internationaal talent.

Zo’n brede screeningswet is ook ‘niet haalbaar’, schreef minister Rianne Letschert begin juni. Nu komt ze met een alternatief: een ‘smalle’ screening. Ze gaat de uitvoerbaarheid onderzoeken.

Bij een beperkte screening moet het lijstje met sensitieve technologieën korter worden. Daarnaast wil ze minder mensen laten screenen. In het eerdere voorstel zouden naast onderzoekers ook masterstudenten worden gecontroleerd. De minister overweegt de studenten buiten beschouwing te laten en zich alleen op onderzoekers te richten.

Voorjaar 2027 wil Letschert de Tweede Kamer informeren over de haalbaarheid hiervan. 

HOP, Naomi Bergshoeff

Actief in de medezeggenschap? Dat is toch ‘werk’, oordeelt rechter

Ook Europese studenten kunnen in Nederland een basisbeurs krijgen. Ze moeten dan wel ‘migrerend werknemer’ zijn. Oftewel: ze moeten naast hun studie minstens 32 uur per maand werken.

Maar telt lid zijn van de medezeggenschapsraad van je onderwijsinstelling als ‘werk’? De rechtbank oordeelde eerder dit jaar van niet, in een zaak van een Franse student. Maar de hoogste rechter in dit soort kwesties, de Centrale Raad van Beroep, komt tot een andere conclusie.

Deze oordeelt nu dat DUO zijn aanvraag niet zomaar had mogen afwijzen. De term ‘migrerend werknemer’ moet ruim begrepen worden, legt de Raad uit.

Het belangrijkste is dat de student ‘reële en daadwerkelijke werkzaamheden’ heeft verricht en daar een vergoeding voor kreeg. Het werk in de universiteitsraad kan volgens de Raad prima begrepen worden als een economische activiteit.

Bron: HOP, Naomi Bergshoeff

Laat donderdagavond gratis je fietslamp repareren op het Science Park

Fietsers kunnen donderdag 29 oktober op het Utrecht Science Park gratis hun fietsverlichting laten controleren en repareren. De actie vindt tussen 17.00 en 19.30 uur plaats aan de Leuvenlaan. Hij markeert de aftrap van de landelijke campagne ‘AAN in het donker’.

Boa’s van de gemeente Utrecht verwijzen fietsers met kapotte of ontbrekende verlichting door naar reparateurs van onder meer ANWB en BOVAG. Zij herstellen de verlichting gratis. Tijdens de actie worden geen boetes uitgedeeld. Gedeputeerde André van Schie is aanwezig om met fietsers in gesprek te gaan over verkeersveiligheid.

Volgens de meest recente landelijke meting rijdt 31 procent van de fietsers tussen de 18 en 25 jaar met verlichting die niet aan de norm voldoet. Onder jongeren van 12 tot 18 jaar is dat 35 procent.

Op het Utrecht Science Park fietsen doordeweeks gemiddeld 20.000 mensen per dag. De campagne benadrukt daarom het belang van werkende verlichting, zeker nu het eerder donker wordt.

Linkse oppositie kritisch op schrappen renteplafond, D66 steunt minister

Linkse oppositiepartijen zijn kritisch op het schrappen van het beloofde renteplafond op studieleningen. D66 betreurt het besluit, maar steunt onderwijsminister Letschert. Volgens de coalitiepartij is de maatregel niet langer uitvoerbaar.

In het coalitieakkoord spraken D66, VVD en CDA af dat studenten maximaal 2,5 procent rente zouden betalen. Het plan is geschrapt omdat de kosten vier keer zo hoog bleken als de gereserveerde 40 miljoen euro.

PRO-Kamerlid Fatihya Abdi zei: ‘Je kan niet beloftes doen en vervolgens zeggen: oepsie, het lukt niet.’ Ook SP’er Sandra Beckerman is kritisch.

D66-Kamerlid Ilana Rooderkerk noemt het besluit vervelend voor studenten, maar stelt dat de minister geen andere mogelijkheid ziet. D66 wil het gereserveerde geld alsnog aan studenten besteden, onder meer via een hogere beurs voor uitwonenden en een vergoeding voor mbo-lesgeld.

Ook de ChristenUnie vraagt zich af waarom het renteplafond in het coalitieakkoord werd opgenomen als extra financiering niet beschikbaar is.

Bron: het HOP

Robbert Dijkgraaf nieuwe president internationale wetenschapsraad

Voormalig onderwijsminister Robbert Dijkgraaf is de nieuwe president van de International Science Council (ISC). Hij wil internationale wetenschappelijke samenwerking en academische vrijheid beschermen, ook in tijden van oorlog, vertelt hij aan het Hoger Onderwijs Persbureau (HOP).

De natuurkundige, tevens hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam, vertegenwoordigt de komende vier jaar de internationale wetenschap. De ISC verenigt 266 wetenschappelijke organisaties uit bijna alle landen.

Volgens Dijkgraaf staat de academische vrijheid wereldwijd onder druk. Internationale samenwerking wordt steeds vaker gezien als een risico voor de nationale veiligheid. Toch moeten wetenschappers met elkaar in gesprek kunnen blijven, zegt hij. Daarom houdt de ISC onder meer de wetenschapsacademies van Rusland en Oekraïne, Israël en Palestina en Noord- en Zuid-Korea als leden. Wetenschappelijke contacten kunnen blijven bestaan wanneer politieke relaties vastlopen.

Samenwerking kan bovendien bijdragen aan vrede. Dijkgraaf wijst op het Arctisch Verdrag, dat mede voortkwam uit wetenschappelijke samenwerking tijdens de Koude Oorlog. Ook bij mondiale uitdagingen, zoals pandemieën, is kennisdeling essentieel, vindt hij.

Studentenbeweging wint verkiezingen in Servië

De Servische studentenbeweging heeft de verkiezingen gewonnen en maakt daarmee een einde aan het bewind van president Aleksandar Vučić. De beweging behaalde ruim 50 procent van de stemmen, tegenover 40 procent voor zijn partij.

De oorsprong van de beweging ligt bij de protesten eind 2024, nadat een deel van het dak van een treinstation in Novi Sad instortte. Zestien mensen kwamen om het leven. De ramp groeide uit tot een symbool van corruptie: bouwbedrijven zouden zijn geselecteerd vanwege hun banden met de regeringspartij.

Studenten bezetten maandenlang universiteitsgebouwen en demonstreerden tegen corruptie. Docenten en medewerkers die de studenten steunden, riskeerden hun baan.

De beweging besloot mee te doen aan de verkiezingen. De kandidaten zijn vooral experts, hoogleraren en lokale vertegenwoordigers. Hun doelen zijn het bestrijden van corruptie en het waarborgen van onafhankelijke rechtspraak, politie en vrije media.

De overwinning kan ook gevolgen hebben voor de relatie tussen Servië en de Europese Unie, die al jaren onderhandelt over toetreding.

Bron: HOP

LSVb verzet zich tegen militarisering: ‘Dat geld gaat niet naar onderwijs’

De Landelijke Studentenvakbond (LSVb) verzet zich tegen de toenemende militarisering in Nederland. Volgens vicevoorzitter Juliana Könning gaan de extra miljarden voor Defensie ten koste van onderwijs, wonen en sociale zekerheid. Dit vertelde ze in een interview met het Hoger Onderwijs Persbureau (HOP).

‘Militarisering is onlosmakelijk verbonden met alle thema’s waar wij ons hard voor maken’, zegt Könning. De vakbond maakt zich zorgen over de mogelijke invoering van een selectieve opkomstplicht. Ook de groeiende samenwerking tussen onderwijsinstellingen en Defensie valt niet goed.

De werving van studenten baart de LSVb zorgen. Volgens Könning kunnen financiële vergoedingen studenten in een kwetsbare positie verleiden om voor het leger te kiezen, terwijl de risico’s onvoldoende aandacht krijgen.

Eind september demonstreerden duizenden tegen militarisering. De LSVb was een van de organisatoren. De vakbond pleit voor diplomatie in plaats van een wapenwedloop. Op 20 november wil de LSVb deelnemen aan een internationale jongerenstaking. Ook wil de bond meer invloed op het nationale debat over militarisering.

Minister: TU Delft mag vrouwen niet voortrekken bij opleidingen

De instroom van vrouwelijke studenten bij de bacheloropleiding luchtvaart- en ruimtevaarttechniek ligt al jaren rond de twintig procent. Volgens de TU Delft zou een groter aandeel vrouwen goed zijn voor het ‘studieklimaat’: de huidige studentes zouden regelmatig te maken krijgen met vooroordelen en seksistische grapjes.

De universiteit klopte daarom aan bij het College voor de Rechten van de Mens: mag de instelling 30 procent van de plaatsen voor vrouwen reserveren?

Het College vond het een goed idee en adviseerde de minister van Onderwijs de mogelijkheden te onderzoeken.

Maar onderwijsminister Rianne Letschert gaat dat niet doen, laat ze weten aan de Volkskrant. De minister vreest voor een domino-effect: dan krijg je eindeloze discussies over voorkeursbeleid. De krant noemt bijvoorbeeld het tekort aan mannen bij mondzorgkunde.

De universiteit probeerde twee jaar geleden al een voorkeursbeleid in te voeren, maar werd toen teruggefloten door de Inspectie van Onderwijs.

HOP, Naomi Bergshoef

1,5 miljoen voor onderzoek bij Proactieve Zorg

Het lectoraat Proactieve Zorg ontvangt 1,5 miljoen euro subsidie voor de komende vier jaar, blijkt uit een bericht op EENHU.

Het geld is bestemd voor twee verschillende onderzoekslijnen. De eerste gaat over de vraag hoe verpleegkundigen op de spoedeisende hulp mensen met psychische ontregeling beter kunnen herkennen en hierop passende zorg kunnen bieden. Eerder ontwikkelde de HU hiervoor een methode, die ze nu verder in de praktijk kunnen invoeren. Dat gebeurt op vijf locaties voor spoedeisende hulp. Het onderzoek brengt voor het eerst in kaart hoe vaak psychische ontregeling op de SEH voorkomt.

De andere onderzoekslijn heet SelfCare@Home en richt zich op thuiswonende ouderen die leven met meerdere chronische aandoeningen. De vraag staat centraal hoe zelfzorgondersteuning beter kan aansluiten bij wat ouderen zelf belangrijk vinden, zodat zij langer zelfstandig blijven. Het gaat daarbij om digitale en hybride vormen van zelfzorgondersteuning.

De subsidie komt uit het ZonMw-programma Verpleging en Verzorging

RTL: Meer dan de helft van de masterscripties bevat teksten van AI

RTL Nieuws analyseerde honderden masterscripties van twaalf universiteiten. Daaruit blijkt dat bijna zestig procent van de masterscripties in elk geval deels is geschreven door een chatbot.

Bij 59 procent ging het om sporen van generatieve AI. Bij 14 procent kwam meer dan de helft van de tekst van een chatbot en bij zes procent leek de scriptie zelfs vrijwel volledig door AI te zijn geschreven.

Het Amsterdamse universiteitsblad Folia kwam vorige week met een vergelijkbaar onderzoek. Bij 48 van de 50 bachelorscripties bleek een deel door AI geschreven te zijn.

Onderwijsminister Rianne Letschert spreekt van fraude wanneer een student een scriptie volledig door AI laat maken. Volgens haar moeten instellingen kijken of ze daar wel voldoende op controleren.

Bij het onderzoek zijn overigens niet de volledige scripties geanalyseerd. RTL scande steeds drieduizend woorden, schrijft de nieuwsorganisatie. Masterscripties tellen doorgaans tussen de tien- en twintigduizend woorden.

HOP, Naomi Bergshoeff

UvA moet student met functiebeperking digitale wettenbundel toestaan

De Universiteit van Amsterdam (UvA) heeft een rechtenstudent met een functiebeperking ten onrechte geweigerd een digitale wettenbundel te gebruiken bij tentamens. Dat oordeelt de Raad van State.

De bachelorstudent heeft een visueel-motorische functiebeperking, waardoor hij informatie die niet gesproken wordt aangeboden, moeilijker kan verwerken. Hij vroeg om voorleessoftware, een digitale wettenbundel en extra tentamentijd.

Het College van Beroep voor de Examens (CBE) vond dat de student wel recht had op voorleessoftware, maar niet op een digitale wettenbundel. Het gebruik van papieren wettenbundels zou een belangrijk onderdeel van de studie zijn. Ook zou een digitale versie hem een voordeel geven tegenover medestudenten.

De Raad van State gaat daar niet in mee. Uit verklaringen van zijn huisarts en een GZ-psycholoog blijkt welke belemmeringen hij ervaart. De digitale wettenbundel stelt hem juist in staat op gelijke voet met anderen tentamens te maken. De examencommissie moet daarom een nieuw besluit nemen en het gebruik van de digitale wettenbundel toestaan.